Kapsam
ProtaStructure, farklı tasarım yönetmeliklerinin gerektirdiği yük
kombinasyonlarını otomatik olarak oluşturabilir. Yük kombinasyonlarını otomatik
oluşturmak için Yükleme Üreteci‘ni, Analiz
> Bina Analizi > Yük Kombinasyonları altında kullanın. Bu belge, yükleme üretecindeki farklı
seçenekleri açıklar.
Sabit ve Hareketli Yük Durumları
Sabit ve hareketli yük durumları her projede bulunmak zorundadır. Bu
nedenle ProtaStructure’da bu iki durumun işareti kaldırılamaz.
Desen hareketli yükler isteğe bağlıdır. Varsayılan olarak yalnızca tek ve çift
açıklık yükleme deseni kullanılır. İsterseniz diğer üç deseni de işaretleyip
kombinasyonlara dahil edebilirsiniz.
Her ortogonal yön için ayrı desen yük durumları, “Yöne Bağımlı Desen Yükleme” işaretliyse
oluşturulur.
Çatı Hareketli Yük Durumları
Yönetmeliklerde genellikle Çatı Hareketli Yükleri için ayrı yük durumları
tanımlanması ve bunların farklı katsayılarla yükleme
kombinasyonlarına dahil edilmesi önerilir. Bu tanımlar özellikle çatı
yüklemesinin belirleyici olduğu çelik yapılarda önemlidir.
Bu seçenekleri işaretleyerek, çatı seviyesindeki döşeme ve elemanlar (çatı kaplaması, aşık, kiriş gibi) için "Hareketli Yük Durumu (Q)" kullanmak yerine, şunlar için ayrı yük durumları tanımlayabilirsiniz:
ASCE tabanlı şartnamelerde Lr)
Çatı seviyesindeki bir eleman için "Hareketli Yük (Q)" alanıyla birlikte "Çatı Hareketli
Yükü (Qr)" alanında da yük
tanımlarsanız, bu iki yük birlikte uygulanır. Bu nedenle, özellikle tercih
edilmediği durumlarda, bu tür elemanlar için "Q" alanına yük
tanımlanmamalıdır.
İnşaat Aşamaları Yük Durumları
Sabit ve hareketli yük durumları, inşaat aşamasının bir parçası olarak
tanımlanabilir. İsterseniz, inşaat aşaması kombinasyonları için hazırlanan
ikinci ve bağımsız bir set ile sonuçları aşamasız durumlarla
zarflayabilirsiniz.
Deprem Yüklemesi
Seçilen deprem yönetmeliklerine göre hesaplanan deprem yükleri için (Ex+, Ex-, Ey+, Ey-) şeklinde, pozitif ve negatif dışmerkezlikleri içeren dört yük durumu tanımlanır. Yük durumu
etiketlerindeki "+" ve
"-" işaretleri, dışmerkezliğin kat kütle merkezine göre hangi tarafta
olduğunu gösterir. (yani katın saat yönünde veya saat yönünün tersine
döndürülmesi)
Notional Yük
Rüzgar Yüklemesi
Rüzgara bakan ve rüzgar arkası cephelerin birbirine benzer olduğu standart
yapılarda, rüzgar yükleri için genellikle iki yük durumu yeterlidir. Pozitif
ve negatif yönler için yük kombinasyonları otomatik olarak ayrı ayrı
oluşturulur.
Rüzgara bakan ve rüzgar arkası cephe alanları birbirinden farklı olan
yapılarda; çelik yapıların eğimli çatılarındaki kaplama ve aşıklar ile
yüzeylerindeki traverslerde rüzgar yükünü tanımlamak için pozitif ve negatif
yönlerde farklı yük durumları kullanmak özellikle gereklidir. Bu amaçla "Ayrı Negatif Yük Durumları Tanımla" seçeneğini kullanarak 4 yük durumu tanımlayabilirsiniz.
ASCE tabanlı rüzgar yükleme tanımında, 4 yük durumu
(Wx, Wmx, Wy, Wmy) burulma momenti her yön için hesaplandığından varsayılan olarak oluşturulur. "Ayrı Negatif Yük Durumları Tanımla" seçeneğini kullanırsanız, negatif yönler için ayrı
yük durumları oluşturarak 8 yük durumu kullanabilirsiniz.
Minimum Yatay Yükleme
Özellikle sismik olmayan bölgelerde, tasarım kodları
binalara minimum yatay yük (nominal yükler) uygulanmasını öngörür. Bu yük,
tanım olarak yapıdaki imalat kusurlarından kaynaklanabilecek minimum yanal
yükleri kapsar ve genellikle bina ağırlığının bir yüzdesi olarak hesaplanır.
Zemin Basıncı
Zemin basıncı etkilerini tanımlamak için “Zemin Basıncı” yük
durumlarını işaretleyebilirsiniz. (Örneğin, bodrum perde duvarlarına
uygulanan açıklık yükleri veya kat yükleri düzenleyicisi ile tanımlanan kat yükleri)
Zemin basıncı tek taraflı olduğunda, bir veya iki yük durumu
tanımlamak yeterlidir. İlgili yön için seçeneği işaretleyerek zemin basıncı
yük durumlarını ve ilişkili kombinasyonları oluşturabilirsiniz.
Tasarım kodları, zemin basıncının diğer yatay yüklerle
birlikte lehte veya aleyhte etkidiği durumlar için zemin yük durumlarına farklı
kombinasyon katsayıları önerir.
Bu durumda, yükün uygulandığı yönü belirtmeniz gerekir. Örneğin,
1 yönü için "negatif" seçilirse, zemin yükü katsayısı pozitif yöndeki deprem
yüklemesinde "0.9", aynı negatif yöndeki deprem yüklemesinde ise "1.6" olacaktır.
Ancak her iki yönde de farklı pozitif ve
negatif yük durumları tanımlamak isterseniz, "Ayrı Negatif Yük Durumları Tanımla" seçeneğini işaretleyerek 4 yük durumu (P+x, P-x, P+y, P-y) oluşturabilirsiniz.
